← Terug naar Tips & inspiratie
Ik kom regelmatig dingen tegen die ik opmerkelijk vind, maar deze pakte me toch even. Een video van een minuut of tien, gemaakt met NotebookLM, op basis van een pauselijke encycliek. Over kunstmatige intelligentie. Ik verzin het niet.
Als geloof niet jouw ding is: blijf toch even hangen. De vragen hier zitten midden in wat wij dagelijks op school meemaken.
De video is gemaakt met NotebookLM op basis van de encycliek Magnifica Humanitas.
Waar gaat de video over?
Vier onderwerpen, geen technisch verhaal over modellen of prompts, maar een kijk op wat AI met ons doet en met onze leerlingen.
- AI en waarheid. De "perfecte machine" geeft razendsnel antwoorden. Maar dat gemak dreigt de nieuwsgierigheid te doven, het verlangen naar vrágen. En dat verlangen is precies wat leren op gang houdt.
- Gevaren voor studenten. Oppervlakkigheid, afhankelijkheid, en het risico dat echte menselijke verbinding plaatsmaakt voor een schermpje.
- Drie uitdagingen. Lesgeven vraagt nu iets op drie vlakken tegelijk: maatschappelijk, pedagogisch en intellectueel.
- Een nieuwe alliantie. Studenten beschermen doe je niet alleen. Daarvoor heb je beleidsmakers, scholen en families nodig.
Wat die uitdagingen concreet betekenen: gelijke toegang garanderen zodat AI de ongelijkheidskloof niet vergroot, lesprogramma's updaten en docenten blijven bijscholen, en ruimte bewaken voor stilte, diep lezen en de zoektocht naar betekenis.
"De diepste dingen leer je met veel tijd en moeite, door discussie met anderen."
Die zin landt anders als je net een tool hebt gebruikt die in drie seconden een compleet antwoord uitspuugt.
Geschreven vanuit de kant van de paus
Even eerlijk over de bron. De video is geen neutraal kennisclipje. Hij is gebaseerd op Magnifica Humanitas, de encycliek van paus Leo XIV uit mei 2026, zijn eerste grote document, volledig gewijd aan het beschermen van de mens in het AI-tijdperk. Het is geschreven vanuit een uitgesproken katholiek perspectief.
Dat zie je terug in de beeldtaal. De video eindigt met twee toekomstbeelden: een ontmenselijkend "Babel", geïsoleerd en gedreven door macht en winst, tegenover een herbouwd "Jeruzalem", mensgericht en geduldig. Dat is theologie, geen lesmethode.
En of een kerkleider zich over technologie moet uitspreken, of religieuze taal jou aanspreekt of juist niet: dat bepaal je zelf. Ik ga je daar niet in sturen.
En toch snijdt het hout
Haal het religieuze laagje eraf en je houdt vragen over die griezelig actueel zijn. Vragen die in het onderwijs nu al spelen.
Besteden we het kritisch denken van leerlingen stilletjes uit aan een chatbot? Leren we kinderen dat een snel antwoord volstaat, of bewaken we nog die nieuwsgierigheid naar het waarom? En is er nog ruimte voor het ongemakkelijke gesprek waarin je samen tot een idee komt? De paus stelt ze, wij herkennen ze.
Je hoeft het niet eens te zijn met wie ze stelt. Maar dat een instituut dat al eeuwen meegaat ze zo scherp formuleert, maakt ze wel het overdenken waard.
Wat ik er voor de klas uit meeneem
Geen stappenplan. Wel dit: snelheid is geen leren. Een goede vraag is meer waard dan een snel antwoord. Technologie is middel, nooit doel. Niet omdat de paus dat zegt, maar gewoon omdat het klopt.
Kijk de video maar eens, niet als preek maar als spiegel. Wat je er daarna van vindt, is aan jou.
Hier samen over doorpraten?
Loop je tegen de vraag aan hoe je AI menselijk en verstandig inzet in jouw klas of team? Daar denk ik graag over mee.
Nieuwsgierig naar hoe NotebookLM werkt en hoe je het zelf kunt inzetten? Neem contact op, ik laat je graag zien wat er mogelijk is.
💬 Reacties
Laden...